പ്രപഞ്ച രഹസ്യങ്ങൾ തേടി ആകാശത്ത് പ്രകാശം പരത്തുന്ന 'കൃത്രിമ നക്ഷത്രങ്ങൾ'

സാന്റിയാഗോ (ചിലി): രാത്രിയുടെ യാമങ്ങളിൽ ചിലിയിലെ അറ്റാക്കാമ മരുഭൂമിയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഏതൊരാളെയും അത്ഭുതപ്പെടുത്തുന്ന കാഴ്ചയാണ് ഇപ്പോൾ ആകാശത്ത് തെളിയുന്നത്. ബഹിരാകാശത്തേക്ക് നീളുന്ന വൻ ലേസർ രശ്മികളാണ് ഈ മരുഭൂമിയിലെ രാത്രികളെ വേറിട്ടതാക്കുന്നത്. സയൻസ് ഫിക്ഷൻ സിനിമകളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന ഈ ദൃശ്യങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ ബഹിരാകാശത്തെ കൂടുതൽ വ്യക്തതയോടെ ദർശിക്കുന്നതിനായി ശാസ്ത്രജ്ഞർ നടത്തുന്ന വിപ്ലവാത്മകമായ പരീക്ഷണങ്ങളാണ്. ആകാശത്തേക്ക് അതിശക്തമായ ലേസറുകൾ വിട്ട് 'കൃത്രിമ നക്ഷത്രങ്ങൾ' (Artificial Stars) സൃഷ്ടിക്കുകയാണ് യൂറോപ്യൻ സതേൺ ഒബ്സർവേറ്ററിയുടെ കീഴിലുള്ള 'വേരി ലാർജ് ടെലിസ്കോപ്പ്' ശാസ്ത്രജ്ഞർ.

ഭൂമിയിൽ നിന്ന് നക്ഷത്രങ്ങളെയും ഗാലക്സികളെയും നിരീക്ഷിക്കുമ്പോൾ ഏറ്റവും വലിയ വില്ലനായി മാറുന്നത് നമ്മുടെ അന്തരീക്ഷം തന്നെയാണ്. അന്തരീക്ഷത്തിലെ വാതകങ്ങളുടെ ചലനങ്ങളും താപനില വ്യതിയാനങ്ങളും കാരണം വിദൂര നക്ഷത്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രകാശം വികലമാവുകയും ടെലിസ്കോപ്പിൽ തെളിയുന്ന ചിത്രങ്ങൾ മങ്ങിപ്പോവുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിനെ മറികടക്കാൻ 'അഡാപ്റ്റീവ് ഒപ്റ്റിക്സ്' (Adaptive Optics) എന്ന അത്യാധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യയാണ് വാനശാസ്ത്രജ്ഞർ ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

അന്തരീക്ഷത്തിൽ സംഭവിക്കുന്ന വികലതകൾ അളന്നു തിട്ടപ്പെടുത്താൻ ആകാശത്ത് തിളക്കമുള്ള ഒരു നക്ഷത്രം 'റഫറൻസ് പോയിന്റ്' ആയി ആവശ്യമാണ്. എന്നാൽ നിരീക്ഷിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന ബഹിരാകാശ ഭാഗത്ത് അത്തരം സ്വാഭാവിക നക്ഷത്രങ്ങൾ ഇല്ലെങ്കിൽ, ശാസ്ത്രജ്ഞർ ലേസറുകളുടെ സഹായം തേടുന്നു. ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 90 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള സോഡിയം സമ്പുഷ്ടമായ അന്തരീക്ഷ പാളിയിലേക്ക് ശക്തമായ ലേസർ പതിപ്പിക്കുമ്പോൾ, അവിടെ തിളങ്ങുന്ന ഒരു പ്രകാശബിന്ദു രൂപപ്പെടുന്നു. ഇതാണ് ശാസ്ത്രജ്ഞർ നിർമ്മിക്കുന്ന 'കൃത്രിമ നക്ഷത്രം'. ഈ കൃത്രിമ നക്ഷത്രത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ടെലിസ്കോപ്പിലെ അയവുള്ള പ്രത്യേക കണ്ണാടികൾ (Deformable Mirrors) സെക്കൻഡിൽ ആയിരക്കണക്കിന് തവണ ആകൃതി മാറ്റി അന്തരീക്ഷ തടസ്സങ്ങളെ അതിവേഗം പരിഹരിക്കുന്നു.

ഏഴ് അത്യാധുനിക ലേസറുകളാണ് ചിലിയിലെ നിരീക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിൽ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഒരേ സമയം നാല് ഭീമൻ ടെലിസ്കോപ്പുകളിൽ നിന്നും ലേസറുകൾ പായിച്ച്, അവയെ സംയോജിപ്പിച്ച് ഒരൊറ്റ വലിയ 'വർച്വൽ ടെലിസ്കോപ്പ്' ആയി പ്രവർത്തിപ്പിക്കാനും ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് സാധിക്കുന്നു. സാധാരണ ലേസർ പോയിന്ററുകളേക്കാൾ 4,000 മടങ്ങിലധികം ശേഷിയുള്ളതാണ് ഈ ലേസറുകൾ.

വിമാനങ്ങൾ കടന്നുപോകുമ്പോൾ ലേസറുകൾ സ്വയം ഓഫാകുന്ന സുരക്ഷാ സംവിധാനവും ഇവിടെ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. സൗരയൂഥത്തിന് പുറത്തുള്ള ഗ്രഹങ്ങളെ കണ്ടെത്താനും മിൽക്കിവേയുടെ കേന്ദ്രത്തിലെ കറുത്ത ഗർത്തത്തെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാനും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ച വി.എൽ.ടി, ലേസർ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ കരുത്തിൽ പ്രപഞ്ച രഹസ്യങ്ങളിലേക്ക് കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ വെളിച്ചം വീശാൻ ഒരുങ്ങുകയാണ്.