'മന്ത്രിമാരുടെ ഏത് തീരുമാനവും റദ്ദാക്കാം'; ദേവേന്ദ്ര ഫഡ്നാവിസിന് പ്രത്യേക വീറ്റോ അധികാരം നൽകി മഹാരാഷ്ട്ര സർക്കാർ

മുംബൈ: മഹാരാഷ്ട്രയിൽ മന്ത്രിമാരുടെ ഏത് തീരുമാനവും പൊതുതാൽപ്പര്യാർത്ഥം തിരുത്താനോ റദ്ദാക്കാനോ മുഖ്യമന്ത്രി ദേവേന്ദ്ര ഫഡ്നാവിസിന് നിയമപരമായ അധികാരം നൽകിക്കൊണ്ട് പുതിയ ചട്ടങ്ങൾ നിലവിൽ വന്നു. 1975 ലെ പഴയ ചട്ടങ്ങൾക്ക് പകരമായാണ് സർക്കാർ പുതിയ 'മഹാരാഷ്ട്ര ഗവൺമെന്റ് റൂൾസ് ഓഫ് ബിസിനസ്, 2026' നടപ്പിലാക്കിയിരിക്കുന്നത്.

ജനറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് പുറത്തിറക്കിയ ഈ പുതിയ വിജ്ഞാപനപ്രകാരം, ക്വാസി-ജുഡീഷ്യൽ കേസുകൾ ഒഴികെയുള്ള ഏത് കാര്യത്തിലും മന്ത്രിമാർ എടുക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങൾ പൊതുതാൽപ്പര്യം മുൻനിർത്തി മുഖ്യമന്ത്രിക്ക് പുനഃപരിശോധിക്കാനും മാറ്റം വരുത്താനും സാധിക്കും. എന്നാൽ ഇതിനുള്ള കാരണങ്ങൾ രേഖാമൂലം എഴുതിവെക്കണം.

പുതിയ ചട്ടങ്ങളുടെ പ്രധാന പ്രത്യേകതകൾ

മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ വീറ്റോ അധികാരം: വകുപ്പ് മന്ത്രിമാരുടെ തീരുമാനങ്ങൾ അസാധുവാക്കാനോ തിരുത്താനോ ഉള്ള പൂർണ അധികാരം മുഖ്യമന്ത്രി ദേവേന്ദ്ര ഫഡ്നാവിസിന് ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു.

ബോംബെ ഹൈകോടതി വിധിയുടെ പശ്ചാത്തലം: 2023-ൽ, അന്നത്തെ ചട്ടങ്ങളുടെ കീഴിൽ മന്ത്രിമാരുടെ തീരുമാനങ്ങളിൽ ഇടപെടാൻ മുഖ്യമന്ത്രിക്ക് സ്വതന്ത്ര അധികാരമില്ലെന്ന് ബോംബെ ഹൈകോടതി നിരീക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഈ നിയമപരമായ പരിമിതികൾ മറികടന്നാണ് പുതിയ ചട്ടങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നത്.

ഫയലുകൾ വിളിച്ചുവരുത്താനുള്ള അധികാരം: സംസ്ഥാനത്തെ ഏത് വകുപ്പിലെയും ഫയലുകളോ രേഖകളോ പരിശോധിക്കാനും ആവശ്യപ്പെടാനും മുഖ്യമന്ത്രിക്ക് പുതിയ ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം സാധിക്കും. ബന്ധപ്പെട്ട വകുപ്പ് സെക്രട്ടറിയും മന്ത്രിയും അത് അനുസരിക്കാൻ ബാധ്യസ്ഥരാണ്.

ചീഫ് സെക്രട്ടറിയുടെയും ധനവകുപ്പിന്റെയും പങ്ക്: ചട്ടപ്രകാരം ചീഫ് സെക്രട്ടറിയുടെയും ധനവകുപ്പിന്റെയും അധികാരങ്ങളും മേൽനോട്ടവും കൂടുതൽ ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സാമ്പത്തിക ബാധ്യതയുള്ള തീരുമാനങ്ങൾക്ക് ധനവകുപ്പിന്റെ മുൻകൂർ അനുമതി നിർബന്ധമാണ്.

ഈ പുതിയ നിയമഭേദഗതി മഹാരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഭരണതലത്തിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചിട്ടുണ്ട്.